Зошто треба навреме да ѝ кажете „не“ на болката

Истражувањата покажуваат дека само 20 % од луѓето земаат лекови против болка веднаш штом ќе ја почувствуваат. Дури 80 % од луѓето чекаат болката да престане или се обидуваат да си помогнат со одење на прошетка, излегување на свеж воздух итн. Доколку болката не се ублажи навреме, нивото на болката може постепено да се зголемува, може да стане посилна, а понекогаш и неподнослива.

ЗОШТО ЧЕКАМЕ ТОЛКУ ДОЛГО И НЕ Ѝ ВЕЛИМЕ „НЕ“ НА БОЛКАТА НАВРЕМЕ

Подготвени сме да ја издржиме болката некое време и поради тоа обично чекаме премногу долго пред да побараме помош. На ова нè учеа кога бевме млади. Тинејџерка има силни менструални болки, а нејзината мајка ѝ вели: „Стисни заби и трпи, ќе помине, оди легни малку.“ Таа ќе го повтори истото однесување подоцна во зрелата возраст кога ќе чувствува упорни главоболки поврзани со работата. Нема да зема лекови против болки бидејќи е подготвена да ја трпи болката уште некое време.

ШТО СЕ СЛУЧУВА АКО НЕ ЈА ЛЕКУВАТЕ БОЛКАТА?

Главоболка

Тензиската главоболка, онаа кога се чувствувате како да сте ставиле премногу тесна капа, може да ви го уништи денот. Може да направи да се чувствувате сè полошо, да ви се намали концентрацијата и ефикасноста на работа и дома. Во случај на долготрајна главоболка, може да се чувствувате исцрпено.

Менструална болка

Истото важи и за менструалните болки. Кога чувствуваме болка, не сме спокојни како обично, а тоа влијае на нашите секојдневни ментални и физички активности. Болката може да го наруши и нашиот сон, правејќи да се чувствуваме уморни кога ќе се разбудиме наутро.

Болка во грбот

Речиси секој има почувствувано болка во грбот. Важно е да се има предвид дека ова обично не укажува на некоја болест и не претставува здравствен проблем. Во 90 % од случаите, болката исчезнува во рок од 2-3 недели. Обично можеме сами да ја лекуваме без да треба да одиме на лекар. Не се препорачува мирување. Обидете се да не одморате повеќе од ден или два бидејќи тоа нема да помогне да се ублажи болката или да заздравите побрзо. Треба да ја ублажите болката доволно за да можете да ги вршите вашите секојдневни активности подносливи, а потоа да правите вежби кои можат да го забрзаат вашето закрепнување.

ДАЛИ АКУТНАТА БОЛКА МОЖЕ ДА СТАНЕ ХРОНИЧНА АКО НЕ СЕ ЛЕКУВА?

Кога чувствуваме акутна болка, телото ги активира рецепторите за болка и испраќа болен стимул до мозокот. Ако таквиот стимул е краткотраен и не е претерано силен, може да ослабне откако ќе се утврди и елиминира неговата причина. Во спротивно, таквата стимулација може да се претвори во хронична болка, која всушност е болест која го зафаќа целото тело и може да доведе до депресија. Лекувањето на хроничната болка секогаш мора да се прави под надзор на лекар бидејќи може да биде комплицирано и долгорочно. Исто така, може да бара интердисциплинарна соработка и да вклучува различни методи на лекување. Ефективниот третман на акутна болка може да го спречи развојот на хронична болка.

КАКО ДА Ѝ КАЖЕТЕ „НЕ“ НА БОЛКАТА

Можете да направите многу работи за да си помогнете при благи, краткотрајни болки како што се главоболка, забоболка, менструална болка, болка во мускулите и зглобовите. Благата, краткотрајна болка можете да ја ублажите сами со лекови против болки кои можете да ги купите без рецепт во аптека. Тие се разликуваат во нивната содржина на активни супстанции со аналгетски ефект. Налгесин С* ја содржи активната супстанција напроксен натриум, која е позната по:

• брзо ја ублажува болката
• долготрајно дејство, до 12 часа и
• антиинфламаторно дејство.

Истражувањата покажуваат дека напроксенот е најбезбедниот лек за болка од групата нестероидни антиинфламаторни лекови за пациенти со кардиоваскуларни болести.

Кога болката е силна и трае неколку недели, а особено ако е придружена со вкочанетост во препоните или нозете, нестабилност, отежнато движење на нозете или елиминација на столицата и урината, строго се препорачува посета на лекар.

ИНТЕРЕСНИ ФАКТИ ЗА БОЛКАТА

• Приближно 8 од 10 луѓе почувствувале болки во грбот барем еднаш во животот.
• Болката во коленото е најчеста причина поради која спортистите посетуваат лекар.
• Болните циклуси (дисменореа), познати и како менструални грчеви или менструални болки, се најчестиот проблем поврзан со женските репродуктивни органи и се присутни кај до 90% од жените. И покрај нивната висока преваленца, повеќето жени не бараат лекарска помош.
• Мигрените се вообичаени во Словенија, се јавуваат кај 1 од 4 жени и кај 1 од 12 мажи. Обично се појавуваат на возраст од 25 до 40 години.

Литература

1. IPSOS, Poročilo kvantitativne raziskave Nalgesin, Slovenija, Slovaška 2016. Knjižica Reci ne bolečini. Krka, d. d., Novo mesto, Šmarješka cesta 6, 8501 Novo mesto
2. Krčevski-Skvarč N. Kronična bolečina – bolezen, Zbornik predavanj FAJDIGOVI dnevi 7; 2005
3. Lefebvre G. Primary dysmenorrhea consensus guideline. J Obstet Gynaecol Can. 2005 Dec;27(12):1117-46
4. www.glavobol.com
5. www.nalgesin.com/mk